Sinematik

CANI - Tarık AKAN & Peter FABIAN - 1976

2008-07-15T00:37:00.027+02:00

Yeşilçam'ın erken dönemde başlayan Hindistan yolculuğu ile beraber oluşan "Co-Production" yapımları, Türker İnanoğlu'nun katkıları ve Cüneyt Arkın'ın varlığıyla İran'ı komşu bir sinema salonu haline getirmiştir. 1960'ların sonunda başlayan Erler Film Ortak Yapımlar dizisi öncelikle İran ve ardından da İtalyan ortaklarıyla Yeşilçam'a ilginç eserler kazandırmıştır.

Cüneyt Arkın ve İrfan Atasoy co-productionların en bilinen örneklerini sunarken bu kollektif çalışmaların beraberinde getirdiği önemli bir isimde kuşkusuz İtalyan yönetmen Guido Zurli'dir. Zurli'nin ortak yapımların yönetmenleri içerisinde sayıca en çok filme imza atmasının yanında bir klişe olarak popüler temaları sonuna kadar uyguladığıda bir gerçektir. Zurli'nin piyasa yönetmenlerinden birisi olarak Küçük Kovboy, Yumurcak Küçük Şahit'ten ziyade en uçta kalmış çalışmalarından birisi olan CANİ'yi paylaşmak istiyorum;

CANİ

Bir Pazar Hikayesi

Poliziesco filmlerinde olduğu gibi İstanbul'un polis arabası içinden çekilen görüntüleri ve filmin hikayesiyle ilgisi olmayan karakter tanıtımına yönelik bir soygun ve kaç kovala sekansı ile başlayan film ilk çeyreğine ulaşmadan hikayenin ana hatlarını belirlemeyi başarıyor. Kendini işine ve sokaklara adamış Komiser Murat(Tarık Akan) bir pazar mesaisini sorunsuz bir şekilde tamamlayıp yardımcısıyla beraber akşam yemeğine katılma planları yapmaktadır.

Şehrin suç bölgesinde ise beceriksiz bir gangster olarak tanınan Ahmet(Peter Fabian) suç ortaklarıyla başarısız bir soygun girişiminde bulunur. Bu son işi zoraki çetesiyle yollarını ayırmasına yol açar. Çıplak kadın heykellerinden dahi cinsel tatmine ulaşabilecek kadar bozuk olan ruh sağlığı bu son gelişmelerle içinde ki büyük gangster olma arzusunu bir saplantı haline getirir. Çok geçmeden beklediği fırsat serseri mayın gibi ilerlediği sokaklarda karşısına çıkar, yaşlı bir işadamını sokak ortasında gasp eder ve adamı öldürür. Cinayet ve gasp Murat ve ekibinin bölgesinde meydana gelir ve İstanbul'un her iki yakasında 24 saatlik amansız bir takip başlar.

Bir çanta dolusu para, arka koltuğunda yeni doğmuş bir bebeğin bulunduğu çalıntı bir otomobil, rehin alınan kör bir baba, yeğen ve hizmetçiden oluşan bir aile bu takibe renk katar. Cani'nin umarsızca cinayet işlerken yurtdışına kaçmak planı polisin ve kendisinin aklına gelemeyecek bir haberle bozulur. Çalıntı paraların tamamı öldürülen iş adamının şirketinin reklam paralarıdır.

Sado-Erotizm:

Erotik sinemanın gore ve giallo ile raksettiği bir dönemde Zurli gibi bir yönetmenin bu iki adrenalin unsurunu da kullanmamış olması elbette ki düşünülemezdi. Türk standartlarına uyacak kadar işkenceye dayalı bir lezbiyen sekansı ve kadının vajinasına tüfek sokmak gibi ero-sadistik sahnelerin yanında Peter Fabian'ın filmin adının hakkını verebilmek adına kameraya merhaba diyen (neredeyse) herkesi öldürmesi bu unsurların serpiştirilişidir.

Tarık Akan'ın Avrupalı fiziğine sahip jön bir oyuncu arayışı adına başrole seçilmiş olması filmin başka bir jönlede çekilebilirmiydi sorusunu akıllara getirmekte. Bu soru işaretine rağmen filmin kendine özel bir müziğinin bulunması, İtalyanların senaryo yazımı ve kurgu masasında ki katkıları ve İnanoğlu sermayesinin artı getiriler olduğunuda belirtmek isterim.

Jön arayışı ve ticari beklentiler ne olursa olsun Peter Fabian'ın Erol Taş'ı aratmayan performansıyla karşısında hangi iyi olursa olsun filmi tek başına götürdüğüde gerçeğin ta kendisi. CANI, Komiser Murat'ın değil Ahmet'in hikayesidir.

Yazan: Gökay GELGEC - Yojimbooo

CANI Resim Galerisi

(Resimleri orjinal ebatlarında görmek için üzerlerine tıklayınız)

Online Film izle: Baba - Yılmaz Güney

2008-07-14T05:41:00.004+02:00

Baba - 1971
Yönetmen: Yılmaz Güney
Müzik: Metin Bükey

Oynayanlar:
Yılmaz Güney
Müşerref Tezcan
Kuzey Vargın
Yıldırım Önal
Nedret Güvenç
Yeşim Tan
Aytaç Arman
Feridun Çölgeçen
Hikmet Taşdemir

Bir Yılmaz Güney klasiğini sizlerle paylaşmak istedik. Aşağıdan Google video ile blogumuza gömülü olarak "Baba "filmini izleyebilirsiniz. Tam ekran yapabilirsiniz. İyi izlemeler.

Yeşilçamda Saman alevleri Bölüm 3

2008-07-01T11:42:00.000+02:00

İşlerim nedeniye 15 Haziran yerine bugün sunabildiğim için özür dilerim.

Sinemanın türkücü-oyuncu dönemini düşünürsek Tv çok önem kazanmadan önce (80li yılların ortalarına kadar)geniş kitlelere ulaşmanın en iyi yolu sanırım sinema idi. Bu nedenle bazı isimlerin sinemaya bu nedenle ilgi duymuş olma olasılığı gayet güçlüdür ancak bu yazıda ele alacağım isimler denemek için tecrübelenmek için veya menejer zoruyla sinemaya atılmışlar gibi gelimiyor bana. Çünkü bu yazıda ele alacağım iki isim: Uğur Dündar ve Barış Manço. İkiside oynadıkları dönemde zaten halk tarafından tanınan sanatçılar idi. İkiside komedi filmleri çektiler ve ikiside fazla zorlamadan bu işi tadında bıraktılar.

Uğur Dündar

Yönetmen - Atıf Yılmaz
Senaryo Yazarı - Umur Bugay
Yapımcı - Selim Soydan

Oyuncular
Hülya Koçyiğit
Uğur Dündar
Adile Naşit
İhsan Yüce

Aslında Uğur Dündar'ın oynadığı tek filminde paralayan yıldız Adile Naşit'tir, o dönemdeki imajını parlatan ve sosyal mesajlar da veren 1975 yılı bir komedi filmidir "İşte Hayat". Hülya Koçyiğit ve Adile Naşit müthiş bir ikili oluşturmuşlardı bu Atıf Yılmaz filminde. İhsan Yüce ise yardımcı oyuncu olarak herşeyi tamamlar. Belkide Uğur Dündar yerine Tarık Akan oynasaydı Gülen Gözler gibi klasikleşecek bir olabilirdi dedirten bir filmdir. Yakışıklı televizyoncumuz o yıllardaki süksesini sosyal mesajları ve halktan kareleri bol bol filme taşıyarak göstersede aslında görüntüler klasik istanbul görüntüleridir. Film dönemini bir şekilde yansıtan güzel karelere sahiptir. Nedense bende halkın yanındaki gazeteci imajını bırakamamıştır Uğur Dündar. Fiziğinden olsa gerek hep farklı gelir bana. Yıllardır severek takip ettiğimiz Atlantis veya gerçek adıyla Martin Mystere'ye benzerliği ise ayrı bir konudur. Uğur Dündar'ın Atıf Yılmaz nedeniyle bu filmde rol aldığını düşünüyorum güzel resim vermesine rağmen bence oyunculuğu yoktur. Bu haberciliği konusunda artı gibi gözüksede Sadettin Teksoy ile Reha Muhtar'ın etkilendiği en önemli isimin Uğur Dündar olduğunu hala düşünürüm.

Barış Manço

Yönetmen - Oksal Pekmezoğlu
Senaryo Yazarı - Ahmet Üstel
Müzik - Barış Manço

Oyuncular
Barış Manço
Meral Zeren
Hulusi Kentmen
Serpil Nur
Sinan Ecer
Bilge Zobu

Barış Manço'da Uğur Dündar gibi tek bir filmde yer almıştır ve işi tadında bırakarak televizyonculuğu seçmiştir ve yine ilginçtir onunda oynadığı "Baba bizi eversene" filmi de 1975 tarihlidir. Zaten bu iki ismin ortak yönü televizyonculukta da başarılı olmaları sanırım. Ancak bence Barış Manço Uğur Dündar'ın aksine çok doğal ve başarılı idi tek filminde. Manço'nun başka bir film çevirmemiş olması kendine has bir tarz yaratabilecekken bize tek bir film bırakmış olması üzücüdür.

Maalesef teknik nedenlerle Barış Manço ve onun sinema tecrübelerini konunun uzmalarından yaz sonrasına alabiliyoruz.
Bu nedenle saman alevimizde detayları daha sonra paylaşacağız.
Çünkü bir müzisyen olarak Barış Mançonun farklı katkıları olmuştur ve ancak oyuncu olarak saman alevliğiliğ tek filmledir.

Yazan: Utku Uluer

Anadolu Westernleri : Bölüm - 2

2008-06-29T00:01:00.034+02:00

ACI PİRİNÇ

Erol TAŞ

Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde bir sürü kız varmış
Bunlar kışın evlerinde iş yapar, baharla birlikte göç ederlermiş
Tıpkı karınlarını doyurmak için sıcak diyarlara göç eden leylekler gibi

Hepsi sevdikleri için yorulmaktan, para kazanmaktan memnunmuş
Kaderlerine acı bulaşmasın isterlermiş.
Umutları tarlalarda toplanmış,
Toprağa umut ekip sevinç biçmek isterlermiş

Yukarıda ki tiratla açılıp, sezonluk pirinç işçilerinin yaşamlarından bir kesit içeren 1972 yapımı Acı Pirinç, Anadolu Westernleri'nin en az avantür içeren ancak bir western örgüsünü fantastik dokunuşlarla süsleyen ilginç bir örnektir.

Ağanın sömürü çarkına girdikten sonra her yıl pirinçte çalışmak için tekrar gelen kadınların genel olarak hüzünlü hikayesinde; Kimisi çarkın içerisinde kendine bir yer edinmek amacıyla kaşarlanmayı seçerken kimi de boş bir umutla pirinç tarlalarından arta kalan zamanda sunuldukları ağa çiftliğinin zevk alemlerinden bir gelin olarak çıkmayı arzular.

Filmin fantastik yönü, pirinç tarlalarında "Büyükanne Donu" ile çalışıp bol bol bacak görüntüsü ve banyo sahnesiyle konunun kısıtlı imkanları içinde ki en görünür erotizmi sergileyen kadınlar üzerine kuruludur. Türün vazgeçilmezi olan ırza geçme teması ise banyoda ağanın oğlu tarafından sıkıştırılan ancak sonuca ulaşamayan bir teşebbüs; Pirinç işçiliğiyle beraber "Beş Beş" parolasıyla fahişelik yapmakta olan kadına tavuk kümesinde kahya ve ağanın adamının toplu tecavüzü ile işlenmektedir.

Anadolu Westernlerine yönetmen olarak büyük katkılarda bulunan Yılmaz Duru'nun favori oyuncusu İrfan Atasoy olmaksızın gerçekleştirdiği bu kara filmin ağır topu tartışmasız kötülüğüyle Erol Taş'tır. Komşu bölgenin ağasının adamlarının elinden yaralı olarak kurtulup pirinç bölgesine kaçan Salih Güney ve o sene pirince çalışmaya ilk kez gelen Melek Görgün kutbundan oluşan kolay lokma iyilere karşı kötülük açısından kendisiyle yarışan oğlunu bile fazlasıyla geride bırakan bir performans sergilemektedir.

Taş'ın kostüm seçimi (Aslında sırta atılmış bir kuzu postundan ibarettir) Spaghetti Westernlerin sevimli şişmanı Bud Spencer'i çağrıştırmakla beraber belinde ki çift tabanca kılıfları, yürüyüşü, vahşi doğallığı ile tam bir dağ adamıdır. Kendisi kadar zalim bir ağa olmasını arzu ettiği oğlunun göz koyduğu kadına kendi gücünü ortaya koyarak sahip olmaktan çekinmez, kahyasını özenle dilsiz bir adamdan seçer, pirinç çalan adamına bizzat kendisi işkence yapar.

Kötülerin ellerinden geleni ardına koymadıkları bu küçük kesitin ardından herşey ilk başladığı ana geri döner ve yaşanılan ufak ve büyük ölçekte ki trajedilerin ardından kapanış tiradı olayların ertesi yıl tekrar süreceğini hissettirir;

Hersene başka umutlarla gelinir ...

Pirinç dolu, bereket dolu, dert dolu bu topraklara
Hepimiz tüm umutlarımızı pirincin batağına gömdük
Kaderde bizi bir avuç zehir dolusu, acı pirinçle gömdü.

Filmi izlemek için Yeşilçam yüksek lisansı blogu Marmara Kazım'ı ziyaret edebilirsiniz;

Marmara Kazım / Acı Pirinç

Acı Pirinç Resim Galerisi :
(Resimleri orjinal boyutlarında görmek içi üzerlerine tıklayınız)

Gelecek Bölüm : İblis - İrfan Atasoy

Yazan : Gökay GELGEC - Yojimbooo

Türk Sineması ve Jartiyer

2008-06-27T19:34:00.018+02:00

TÜRK SİNEMASI ve JARTİYER

Ansiklopedik bir tanımla Jartiyer, bacaklar üzerinde çorabı gergin tutan,ucu kıskaçlı bir “çorap bağı” diye anlatılmaktadır.

Cinsel literatürde ise “İç çamaşır fetişizminin dayanılmaz aksesuarı”dır.

Kitapta yazdığına göre,1800’lü yılların sonuna doğru ünlü Eyfel Kulesi'nin mimarı
Gustave Eiffel, karısının sürekli düşen çorapları ve onun şikayetlerinden bıktığı için bir çare aramaya başlamış.

Neticede bele bağlanan bir askıya çoraplar tutturulmuş…

Askıya dikilen düğmeler ve çoraba açılan delikler(ilikler) ile aralarındaki bağlantı kurulmuş…

Böylece “Jartiyerin Mucidi” Gustave E. Paris’in göbeğine Eiffel Kulesini diker hem de karısının çoraplarını düşmekten kurtararak huzura ermiş…

Dünya üzerinde köklü bir geçmişi olan Jartiyeri özellikle batılı kadınlar tercih etmiştir. Masum bir amaç için tasarlanan bu icadın günümüze gelene kadar geçirdiği değişimi (hem şekil,hem de amaç olarak !!!...) saymakla bitmez sanırım…
Külotlu çoraplar (Türlü çeşitlerde, kullanımı çok daha rahat ve pratik olan) karşısında çoğu zaman yenilgiye uğrayan jartiyer, Hitchcock’un Sapık filmindeki Norman Bates’i hatırlatsa da sütun gibi şahane bacaklar üzerindeki görsel etkisini ısrarla sürdürmekte ve sürdürmeye devam edecektir… ***

Jartiyerin öz geçmişiyle ilgili bilgileri sizlere aktardıktan sonra fazla uzatmadan hızla konu başlığına dönüyorum.

Türk Filmlerinde Jartiyer:

Neden? Nasıl? Sebep?? Kim Giymiş? Ne Zaman? Kaç Kişiler?

Kullanımı son derece pratik olduğu savunulan külotlu çorap(?!) değil de neden jartiyer?
Tabii ki konumuz külotlu çorap değil “JARTİYER”…

BİZİM JARTİYERLİLERİMİZ...

Jartiyerin sinemamızda ki serüveni, 1960’lı yıllarda B sınıfı filmlerle başlar. Konularıyla hiçbir bağlantısı olmayan, yalnızca birbirlerinden kopuk görüntülere dayalı bu tür sahnelerin o yıllardaki oyuncularıdır Seher Şeniz ile Devlet Devrim. Özgürce açılıp saçılmaya, jartiyerli bacakların ortaya çıkmasına en uygun sahneler de “Kadın Kavgaları” ve “Striptease” gibi ek bölümlerdir.

Aslında 1930’lu yıllardaki operet türü, örneğin cici berber gibi filmlerde danslı revülü sahneler olmasına karşılık, jartiyer henüz Türk sinemasına girmemiştir. Jartiyer modası, ancak 1960’lı yıllarda siyah ve beyaz filmlerde en hızlı dönemini yaşar.

Güzel vücutlu yan hikaye oyuncularının ardından,başrol oyuncuları da dönemin sinemasal modasına uyarak jartiyeri deneyeceklerdir. Önce Gönül Yazar ve ardından magazin ağırlıklı sinema dergilerine “Jartiyerli Özel Fotoğraflar” çektiren Türkan Şoray…

Türkan Şoray’ın 1963’te Memduh Ün’ün yönettiği “Çapkın Kız”da bu tür bir iç giyimle kamera karşısına geçmesi kaçınılmazdır. Ardından Osman F. Seden’in “Beş Şeker Kız”
filminde Amerikan müzikallerinden kopya edilen revü sahnelerinde beş jartiyerli kız ve siyah çoraplarının fırfırlı konçlarında fiyonklarıyla Fatma Girik, Leyla Sayar, Sevda Ferdağ, Selma Güneri ve Sevil Candan'ı görürüz.

“Babamız Evleniyor”da Ajda Pekkan da beyaz jartiyeri ve uzun bacaklarıyla kamera karşısına çıkar.Ajda Pekkan’ın jartiyerle ilgili bir diğer filmi de Türkan Şoray ile karşılıklı oynadığı Osman Seden ‘in yönettiği “Düğün Gecesi"dir.

Şoray ile Pekkan bir gece kulübü sahnesinde, paylaşamadıkları erkek uğruna birbirlerine tokat atarak dövüşeceklerdir. Saç saça baş başa derken, bu boğuşma yerlerde, birbirlerinin üzerinde devam eder. Bu kadın kavgaları sahnelerinde, oyuncuların açılıp saçılma konusunda birbirlerini kontrol etmesi mümkün değildir. Sahnenin doğal akışı içinde kavga, giderek şiddet içeren bir erotizm gösterisine dönüşür. Yerlerdeki bu boğuşma sırasında Türkan Şoray’ın tombul bacakları, külotu, Ajda pekkan’ın da özenle takıp takıştırdığı jartiyeri ortaya çıkar. Kıskançlık sonucu uğruna dövüştükleri bu erkekse Zeki Müren’dir.

JARTİYER TUTKUNU PATRON...

Metin Erksan, 1964’te çektiği “Suçlular Aramızda” adlı filminde ilginç, aykırı bir holding patronu tiplemesi çizer. Ekrem Bora’nın oynadığı evli patronun metresleri vardır. Sekreteri rolündeki Gülben Alpkaya’yı masanın üzerine çıkartır. Önce etekleri altından röntgenler,
ardından bütün giysilerini çıkartıp jartiyerli bacaklarını öper.

TELE KIZLAR ve HÜLYA AVŞAR...

Jartiyerli bacak görüntüleri arada bir, özellikle de burjuvazinin kalın enseli, çapkın erkeklerine hitap eden çok özel randevuevi sahnelerinde yer alır. Örneğin Osman F. Seden’in 1985 yılında çektiği “Tele Kızlar”, içerdiği temel konu nedeniyle bu tür görüntülere uygun düşer. Bu bağlamda önemli olan kullanılan bedenlerin tazeliği, çarpıcı aksesuarlar ve sonuçta “Görüntü Estetiği”dir.

Bir söyleşisinde “Jartiyeri çok seviyorum” diyen Hülya Avşar, Tele Kız rolünde dantelli mavi body’si, siyah jartiyeri ve siyah çorabıyla tıpkı bir Amerikan “pin up” ı görünümündedir.

Filmin öteki jartiyerli kızları da Şehnaz Dilan ve Zümrüt Cansel’dir.

Konumuzla ilgili son bir örnek vermek gerekirse, 1994’te Ümit Elçi’nin Erhan Bener’den
uyarladığı “Böcek”de Füsun Demirel'den jartiyerli bir "orta yaş cinselliği" izleriz.
Aslında ilginç bir görüntü dizisidir bu ve ne hikmetse “seks komedileri” döneminde
çekilen filmlerde jartiyerli sahnelere sık rastlanmaz.

O filmlerin hedeflediği sokaktaki seyirci,lümpen kesim, entel ve dantel usulü oyuncaklardan hoşlanmadıkları için mi?

Onlar,her şeyi daha net görmek istediklerinden herhalde…

Jartiyer fantezisi, fetiş tutkular ve benzerleri…( rahmetli Eiffel nereden bilsin çorapta açtığı bu iliğin kadınların başına ne çoraplar öreceğini... )

*** Yukarıdaki yazı Agah Özgüç’ün “Türk Sinemasında Cinselliğin Tarihi” adlı kitabından alıntıdır.

Paylaşan: Videodream

Mayıs ayı anket sonuçlarımız

2008-06-21T14:48:00.009+02:00

Bir süreden beri blog istatistiklerinde de ortaya çıkan "erotik" anahtar kelimesine ilgi bizleri şaşırtıyordu. Kalite bakımından Türk sinemasının önde gelen bir yönü olmamasına ve çoğu filmin yasaklı ve kesilmiş olmasına rağmen Türk Sinemasında en sevilen tür "Erotik" olarak çıktı anketimizde. Arasına parça girmiş yılların mı yoksa erotizmi her zaman kullanan Türk sinemasının mı anketten başarılı çıktığını tam olarak kestirmek mümkün değil. Oy veren herkese teşekkür ederiz.

Sinematikçilere göre Turk sinemasında en sevilen tür: Erotik

Anket sonuçları

Mayıs ayı içerisinde yaptığımız ikinci anketimizde ise Sinematikçiler tarafından Yeşilçam'ın en babacan karakteri seçildi: HULUSİ KENTMEN

Aslında hepimizin gönlü "hepsi" seçeneğinden yana idi. Beklediğimiz gibi en babacan karakter "Hulusi Kentmen" ve 2. sırada hepimizin Mahmut hocası "Munir Özkul" çıktı. Aslında bu ankette yer alan isimlerin hepsi benim için Yeşilçam'ın ruhunu temsil eden isimlerdir. Kadir Savunsuz bir Erol Taş düşünelemez, bazı filmler onlar Ying ve Yang gibidir aslında.

Anket sonuçları:

Bu anketlere katılarak oluşturduğumuz veri deposuna katkıda bulunduğunuz için hepinize teşekkür ederiz.

Anadolu Westernleri : Bölüm 1

2008-06-19T01:42:00.002+02:00

ANADOLU WESTERNLERI

19.yy Fantazyaları:

Amerikan Westernlerinin İtalyan takipçilerinin türe yepyeni bir anlam kazandırdığı dönemde, bu popülariteyi kendi tarihiyle harmanlayan pek çok ülke bulunduğu toprakların westernini yaratıyordu. Spaghettiler için de bir esin kaynağı olarak düşünübilecek Samuraylar dönemi Japonyası bu yaratıcılık sürecinin örneklerinden birisidir.

Temel olarak 19.yy ile ilişkilendirilen bu kanunsuzluk ortamının sonsuz özgürlüğü Balkanlar, Güney İtalya ve hatta Orta Doğunun belli bölgeleri için tasvir edilebildiyse elbette ki Anadolu için de böyle bir kurguyu yaratmak kaçınılmazdır. Natuk Baytan'ın yönetiminde ki Hacı Murat serisi dönem olarak westernlerle kesişen ve içerdiği temaları Kafkasya üzerine şekillendiren bir doğu westerni olarak düşünülebilir. Federal Meksikalıların yerini alan Ruslar ve onlara karşı bir özgürlük mücadelesi içerisine giren halk kahramanı olarak Hacı Murat, Spaghettilerin Akdeniz havası itibariyle özenle üzerinde durduğu Meksika coğrafyasına karşı bir cevaptır.

Anadolu'ya geçiş:

1960'lı yılların ortalarından itibaren salonlardan taşraya doğru kayan Yeşilçam, köyden kente göç olgusunu ve bunun sosyal sonuçlarını inceleyen yapımların beraberinde tamamen köy yaşamı üzerine şekillenen hikayelerede ağırlık vermeye başlar. İkinci grupta değerlendirilen filmler içierisinde özellikle Sinemamızın Çirkin Kral'ı Yılmaz Güney'in bazı filmleri Western temalarını Anadolu hikayeleri ile beraber harmanlar.

Tarihi macera filmlerimizin vazgeçilmezi, bu fantazya içerisinde halkın en kolay algılayabileceği unsur olan "Yiğit" mitidir. At, avrat ve silah üçlüsü temeliyle, üzerine halk türküleri derlenen taşra yiğitleri, Anadolu Westernlerininde temelidir. Spaghettilerin isimsiz ve kural tanımaz anti kahramanlarına karşı Anadolu Westernlerinin kahramanları feodal düzenin bir parçası olmakla beraber kimi zaman törelerin birebir uygulayıcısı; Kimi zaman da varolan düzene karşı başkaldıran karakterlerdir.

Detaylarda Kalanlar:

Spaghetti Westernlerin temel özelliği olan şiddet ve işkence, Anadolu Westernlerininde temel avantür özelliğini oluşturur. Özellikle ırza geçme ve işkence temaları birbirine paralel olarak işlenir. İğfal edilen kadın ve onun öcünü almak için harekete geçen kahraman figürü sinemanın varoluşundan beri en geçerli konulardan biri olan "intikam" hikayelerinin kurmacası için yeterlidir. İntikam hikayelerini destekleyen bir diğer önemli unsurda Anadolu Westernlerine etnik sıfatını kazandıran detaylardan biri olan Kan Davası temasıdır.

Kimi zaman tecavüzün ardından gelen töre baskıları ise hikayelerin etnik unsurları ve eleştirel yönü için bir başka garantili yolu oluşturur. Anadolu Westernleri, kan davası, dağa kadın kaldırma, evin kapısına Kanlı Çarşaf asma, mağaralarda konuşlanmış eşkiya temaları arasında erotizmi de kendi sınırları çerçevesinde westernlerde pek görülmeyecek şekillerde sunmaktan çekinmez. Yazı dizimizin ikinci bölümünde ele alacağım Acı Pirinç bu etnik erotizme ait bazı detayları içeren bir çalışmadır.

Spaghetti Westernler için kendi dönemlerinin için teknoloji harikası sayılabilecek silahlara karşı (mitralyözler gibi ) Anadolu Westernlerinin Tek Kırma yada çifteli avcı tüfekleri ve dede yadigarı Altı Patlar Revolverleri bulunur. Kaldı ki çok sınırlı imkanlar ve konu yumağı çerçevesinde herhangi bir devrim yada direniş hareketi içermeyen filmler olduklarından mitralyöz gibi silahlara gerekte yoktur.

Spaghettiler için önemli bir unsur olan mekanik buluşlar ise özellikle Yılmaz Güney'in ACI filminde çan sesiyle görmeyi öğrenmeye çalışarak hoş bir gönderme yaptığı detay olarak Spaghetti - Anadolu ilişkisini anlatmaya yeterli olacaktır.

Amerikan Westernleri için Monument Valley, Spaghettiler için İspanya'nın Sierra Nevada bölgesi türün pek çok filminin vazgeçilmez mekanları ve bir çeşit coğrafi etiketidir. Anadolu Westernlerinde bu coğrafi unsurun karşılığı Ürgüp yöresi ve Ihlara Vadisidir. Bazı örneklerde mekan biraz daha güneye kayarak Fırat nehri kıyıları tercih edilir.

Oyuncular:

Türün en önemli erkek karakterleri olarak Yılmaz Güney, Yılmaz Köksal, İrfan Atasoy ve Tamer Yiğit; Kötü adamları olarak ta Erol Taş, Bilal İnci, Hayati Hamzaoğlu ve Kazım Kartal önplana çıkmaktadır.

Westernlerin Calamity Jane'ini bir tarafa bırakırsak Spaghettilerde sosyal uçurumlara parmak basılması amacıyla ön plana koyulan ve etkin olamamış kadın karakterlere karşı Anadolu Westernlerinin Fatma Girik gibi çok önemli bir kadın karakteri bulunmaktadır. Kutsal anne ve öcünü alan yiğit profilinin en başarılı yorumcusudur.

Westernlerde hayatta kalabilecek kadar şanslı olan bilge dede karakterine karşı Anadolu Westernlerinin "Eren - Ermiş" karakteri olarak Danyal Topatan'ı da unutmamak gerekir.

Gelecek Bölüm: Acı Pirinç - Erol Taş

Yazan: Gökay GELGEC - Yojimbooo

Kurtlar Vadisi analizi: Bölüm 6 Konsey - Türk sinemasında Konseyler

2008-06-14T19:21:00.009+02:00

Türk Sinemasında Konseyler

Aslında konsey konsepti sinemamızda her zaman işlenen ve 70ler ve 80lerde her mafya, avantür filminde yer alan bir kavramdır. Türk sinemasındaki konsey konsepti bir masa çevresinde oturan ve Baba'nın adamları şeklindedir aslında belkide doğru kelime Çete olmalıdır. Oradaki biat etme ve Kurtlar vadisindeki arasında biraz farklıdır. Bu konseylerden arada sırada bozuk sesler çıkar ama "o sesin kısılması" uzun sürmez. Çoğu filmde bu konsey veya kurul "Baba"dan memnun değildir ve onu yok etmek ister. Mafyamızın farklı farklı anlatımlara sahip olmasına rağmen bu kurullar veya erken dönem konsey modellerinin genellikle Godfather filminden etkilendiğini düşünmek yanlış olmaz. Bu nokta anadolunun aşiret kültürü ve İstanbul'un acımasız dünyası ile birleşince kendine has bir yapı oluşturmaya başlamıştı ama "Godfather" nasıl bir filmdir ki bütün bu filmlerin temelini oluşturmuş ve kendisinden sonra hala bizim sinemamızı etkilemiştir hala çözülemeyen bir denklemdir. Bence Türk sinemasında en çok etkilenilen film Godfather'dır.

Türk sinemasında görmeye alıştığımızdan farklı bir mafya kurulu yaratmış olması Kurtlar Vadisinin ilginçliklerindendir bunun konsey olarak paylaşılması ise gayet iddialıdır. Kılıç ve Testere konseyin silah gücüdür ancak eski Türk filmlerine göre bu konseyde baskın olan gerçek "Zekadır" yani kaba güç değil. Nizamettin ve Samuel Vanunu oldukça büyük bir yenilik olarak gelişen mafyamızı birazda Amerikanlaştırır. Laz Ziya herhangi bir Cüneyt Arkın, Yılmaz Güney,Kartal Tibet veya Serdar Gökhan filminde yer alan bir mafya masasında (kurulda diyebiliriz) yer bulabilir. Cüneyt Arkın'ın Katillerdeki Ağlardaki Al capone Nuri'nin konseyinden farklı olarak Kurtlar vadisinin konseyi aksiyon içinde direkt olarak yer almıyor. Öte yandan dizide Al Capone Nuri'ye oldukça çok gönderme yapılmıştır. Gerek Cakır'ın bastonu gerek Nuri Alço gibi acımasız bir tablo cizmesi ve giyimine her zaman dikkat etmesi gibi göndermeler yanında Karahanlıya rağmen alemde hüküm süren klasik bir babadır.

Yinede Bu konsey üyeleri içinde geçmişi en fazla anımsatan ise Tombalacı olmuştur ve belkide dizide iyi yönü verilmeyen tek karakterdir. Kumarhaneler ve Türk mafyasının her zaman yanyana durduğunu düşünürsek bu Türk sinemasının bir olmazsa olmazıdır.

Sanırım eski Türk mafyasına yapılmayan tek gönderme Araba galerisi konseptinin dizide pek yer almaması idi.

Sinemamızda genellikle örnek alınan Mafya filmleri Yılmaz Güney'in "Umutsuz"larıdır aslında. Burada daha mafya kavramı pek yerleşmemiştir gangster vardır aslında. Ama kabadayımız veya Baba Yılmaz Güney ve konseyimsi bir format Konsey'e en yakın olandır. Birazda dert dinleyen bir mercidir. Organize suçların sinemamızda yerleşmesi mafya kavramınıda ortaya çıkartır bunun için referans alabileceğimiz film Umutsuzlardır. KV'nin en fazla etkilendiği filmlerden birisi olarak Umutsuzları düşünürüm diğeri ise Cüneyt Arkın'ın "Alın yazısıdır". Birde Kemal Sunal filmlerinde hiç birşey beceremeyen konseyler vardır ki o ayrı bir inceleme konusu olmalıdır.

Aşağıda unutulmaz erken dönem yeşilçam "konseyleri" veya "mafya kurullarına" birkaç örnek vermek istedim eğer sizde bu listeye eklemek istedikleriniz olduğunu düşünüyorsanız lütfen yorum kısmında bizimle paylaşın:

Umutsuzlar
Kilink
Kurban
Katiller de ağlar
Akrep yuvası
Hınç
Cemil dönüyor

Yazan: Utku Uluer
Katkıda bulunan: Gökay Gelgeç

ZERRIN EGELILER ve Kimlik

2008-06-08T02:58:00.029+02:00

ZERRIN EGELILER'i tanımak

Yönetmenler, Kötü karakterler, Yardımcı Oyuncular olarak kendi halinde seyredip iştirakleriyle istikrarlı bir çizgiyi sürdüren anket çalışmalarımız Türk Sinemasında En Beğenilen Tür konulu başlığın sonuçları neticesinde konuya internet istatistiklerini bir yana bırakarak yaklaşmaya çalışan pek çok okuyucuyu da şaşırtmış olsa gerek.

Sevgili blog kardeşimiz Midnight'ın da belirttiği gibi aradan yıllar geçse de bir türlü doyacak gibi gözükmeyen yağız delikanlı ruhumuzun şehvet arzusu, kültürle görsel boşalım arasındaki farkı kapatacak gibi gözükmüyor. Ahlak ve Töreler coğrafyasında ki bu zincire vurulmuş muhafazakar abazanlığı bir tarafa bırakarak Teşhir ve Röntgen birlikteliğine anti estetik bir hizmette bulunan, sinemamızın çizgisiz bir türüne eğilebiliriz.

Erotik Türk Sineması %64'lük oy oranıyla en beğenilen türler sıralaması içerisinde benzeri Erol Taş'ın rakiplerine %100 fark attığı Kötü Karakter Anketi'ne benzemekteydi.

Zerrin Egeliler, Sinematik blog olarak Okuyucu Anketlerine başladığımız dönemin ilk birincisiydi. Zerrin Egeliler'in sinema kariyerinin üzerinden, bir erkeğin ergenliğe ulaşmasına kadar geçen yılların ardından "Kırmızı Nokta" kuşaklarıyla tanıştığımız özel televizyon kanalları devrinde, ikinci kuşak hayran kitlesinin oluştuğunu söyleyebiliriz. O dönemde çoğu insan için buğulu bir camın ardından orta çağ hissi veren bir devir gibi gözüken 70'lerin ikinci yarısının bugün etek giyen kadını dahi göstermeye tahammülü bulunmayan Huzurlu Medyamıza anarşist bir alternatif olduğu söylenebilir mi?

Öyle ki; Yeşilçam'ın Erotik Furyasını telaffuz etmek, Stalin'in ortadan kaldırdığı insanları ayrıca tarih sayfalarından da sildirmek gibi organize bir yokediciliğe başvuruşunu hatırlatıyor. Bu yokediş süreci, "Ahlak" teriminin muhafazakar bir zebaniler grubunun elinde milletvekili dokunulmazlığı gibi bir ulaşılmazlık zırhı ile çevrelenip "Dışkı" manasında sözcüklerle zihinlerden bir daha hatırlanmamak arzusuyla silinmesi için gayret gösterilmesine benzemektedir.

ZERRIN EGELILER'i tanımlamak

Zerrin Egeliler, jet hızında filmlerin çekildiği ve aralarına genellikle İskandinav mahsülü parçaların eklendiği bir dönemin bilinçaltında ki dramıdır. Sansür kuruluna az çok bir hikaye barındırdığı aldatmacasıyla gönderilen ve sonradan lobi kartı, afiş ve ithal parça desteğiyle ana kitlesine ulaşan pek çok Hardcore ürünün içerisinde konulu Softcore ürünlerde oynamıştır. Şöhretinin 1978 yılından itibaren zirve yaptığı ve Türkiye'nin bilinen ilk Hardcore Pornosu'nun bu yıllarda çekildiği düşünülürse bir Porno Yıldızı değil, Erotik Star olduğunu belirtmek gerekmektedir.

Zerrin Egeliler, sinemada kadın figürünün 1920'lerden 1970'lere Oryantal danstan striptize uzanan bir yolda, dönemlerinin sınırları çerçevesinde erkek bünyelerde ki adrenaline kaynaklık ettiği; kendisine sunulanla bir parmak bal yalamak mecburiyetinde olup, aza katlanıp hayallerine yüklenen bir kuşağın hayallerinde "asla hayır demeyen" bir obje olmuştur. İnternet'in en ücra köşelerinde sayılabilecek küçük yazı demetlerinin altında dahi okuyucu yorumlarına rastlanılması bu yüzdendir.

Zerrin Egeliler, entel bir yaklaşım içerisinde fenomen etiketi vurularak tanımsızlar listesine eklenecek bir isim değildir, tam aksine Akdeniz havasıyla Orta Doğu rüzgarlarını buluşturan bir toplumda ki dışı durgun içinde fırtınalar kopan kitlelerin bilinçaltında ki erotik mabedin bir idolüdür.

Hatta;

2008 yılında da geçmişte olduğu gibi büyük bir çoğunluğunun, sanatı müzik ve sinema ( televizyon dizilerini de unutmamak gerekir) olarak kabullendiği, ancak olmazsa olmaz bir özelliği olarak ta mutlaka hüznü barındırması gerektiği fantastik bir anlayışın içinde ki gizli bir mabettir. Bu mabede yakışan isimde şu olabilir;

Hüzün ve Erotizm

Ekşi Sözlük: Zerrin Egeliler başlığında rastladığım ve bu paragrafları özetlemeye yetecek bir cümleyi paylaşmak istiyorum;

"Bir dönemin arzu nesnesi. Bir sinemada adamın onu izlerken ağlayarak masturbasyon yaptığını görmüştüm."

Yazan: Gökay GELGEC - Yojimbooo

Zerrin Egeliler Resim Galerisi

2008-06-07T06:48:00.020+02:00

Zerrin Egeliler'in çeşitli filmlerinden derlenmiş olan resimleri orjinal boyutlarında görüntülemek için üzerlerine tıklayınız;

Not: Bazı resimler, filmlerin görüntü kaliteleri sebebiyle oldukça düşük çözünürlüklere sahiptir.

++ Not: Bazı resimler 18 + öğeler içermektedir. ++

CIKO'nun Arşivi ve Internetten derlenmiş Zerrin Egeliler Lobileri:

Sinematik Haziran ve Yenilikler

2008-06-01T03:35:00.006+02:00

Herkese Merhaba

Türk sinemasi ve onun besin kaynaklarına olan ilgimizi paylaştığımız Sinematik çoktan 1 yaşına bastı. Ancak bir blogun oturması onun kendi içinde çizgisini bulması daha uzun zaman gerektiren bir süreç. Bizde uzun süredir blogumuzun istatistiklerini yakından takip ediyoruz ve sayacımız 100.000 hiti işaret ettiğinde (şu an yaklaşık 110.000i gösteriyor) blogtaki sayacımızı sıfırlama kararı aldık. Şu an Hitlerimiz 110.000 civarında iken sayfa görüntüleme ise 215.000'i gösteriyor. Yani Adler Botlar bir kenara blogumuzda oluşan düzenli bir okunmayı işaret ediyor. Yine istatistiklerden anladığımız yeni kullanıcılar yani yeni tıklayanlar dışında %8lik birden fazla ziyaret eden bir trend oluşmuş. Açıkçası bizim gibi meraklısına hitap eden bir blog için güzel bir rakkam.

Bunalr üzerine verdiğimiz revizyon bizim için ve blogun düzeni içinde yeni bir sürecin başlangıcı olacak bu nedenle gerek blogun yapısında gerek düzeninde ve geçmiş yazılarımızda bazı düzenlemeler yaptık ve yapmaya devam ediyoruz. Tabi 1 haziran 2008 tarihini Blogumuzun 1. yaş günü olarak kabul edebiliriz. Bu nedenle Haziran ayı hem yeni arayüzümüz ve yeni düzenlemeleri paylaşacağımız hem de 1. yaşımızı kutlayacağımız bir ay olacak.

Herşeyden önce son bir sene içinde blogumuzun ziyaret edilme tablosunda gözle görülen bir artış var.

Öncelikle uzun süre şaşırdığımız konu vardı. Mayıs ayında yaptığımız anket sonucunda zaten çok şaşırdık. Çünkü tercih edilen sinema türü Erotik çıktı hemde açık ara ile en yakın oy alandan 100'den fazla oy alarak. Bizim gibi Yeşilçamın daha derinlemesine inceleyen bir blogta bu erotik film yaklaşımı ilginçti. Blogta en fazla yazıya sahip Cüneyt Arkın ise hiçbir erotik filmde oynamamıştı. Bunun yanında blogumuzda en fazla tıklanan ve görüntülenen kelimenin "Arzu Okay" "Zerrin Egeliler" ve "Erotik" olduğunu gördük. Ancak blogumuzda Cüneyt Arkın, Yılmaz Güney, Eski Yeşilçam Filmleri, Yönetmenler ve Fantastik Türk Sineması üzerine onlarca yazı varken bunların istatistiklerde aşağılarda kalması gerçekten bizi şaşırttı. Bunun üzerine eski yazılarımız tekrar düzenleme ve farklı bir arşivleme yöntemine gittik. Ayrıca daha önce düzensiz olarak blogumuzda başladığımız Erotik sinema üzerine olan yazılarıda yeniden düzenleyip bir "Erotik Türk Sineması dosyası" hazırlamaya karar verdik. Böylece bendeniz Utku Uluer ve Nurdan Özçin'in yazdığı yazıları derleyerek Merhum Metin Demirhan ve araştırmacı Giovanni Scognamillo'nun kitabından alıntılar yaparak, yeni yazılar ekleyerek geniş ve düzenli güncellenen bir dosyamız olacak.

Ayrıca Arzu Okay yazımız yeniden arşiv içinde düzenlenecek ve yeni resimler eklenecek. Bunun yanında 1 yıl boyunca en fazla tıklanan başlığımız olan ve internet üzerindeki en geniş Arzu Okay resim Galerisinin gördüğü ilgi üzerine bu resim galerisinin 2.sini blogumuza eklemeye karar verdik. Ayrıca Cüneyt Arkın ve Gökay Gelgeç'in hazırladığı Cüneyt Arkın yazıları ve dosyalarıda yeni bir biçimde sunulacaktır.

iletişim adresimiz: sinematikblog@gmail.com

Gösterdiğiniz ilgiye teşekkür ederiz.

Mayıs ayı anketlerimiz ile ilgili detaylı birer yazımızda önümüzdeki günlerde sizinle birlikte olacak.

Sinematik