EquaMusic

Febe

2008-09-18T21:44:00.002+02:00

Febe wordt in Romeinen 16:1 genoemd als diaken van de gemeente in Kenchreeën. (De Griekse term hier, diakonos, wordt ook vaak gebruikt voor Paulus’ andere medewerkers.) In vers 2 wordt gezegd dat zij “een prostatis voor velen is geweest”.

David Hamilton schrijft over dit Griekse woord prostatis:

Er is in het Grieks geen beter woord dat het dienend leiderschap beschrijft dat Jezus ons voorgeleefd heeft. Het is het meest geschikte woord om goddelijk leiderschap te beschrijven dat niet op zichzelf gericht is, maar oprecht degenen aan wie leiding gegeven wordt dient.
Het woord wordt gebruikt om mensen op de hoogste gezagsposities te beschrijven, die hun macht gebruiken om de mensen onder hun autoriteit te verdedigen, te beschermen, te zegenen en te helpen. Het wordt gebruikt voor de meest nobele, ja de meest goedgunstige en weldadige heersers. Buiten het Nieuwe Testament wordt dit woord gebruikt voor keizers, koningen, gouverneurs, edelen, patriarchen, legeraanvoerders en vele andere gezaghebbende functionarissen.
In het Nieuwe Testament wordt slechts één persoon met dit woord omschreven: Febe. Dit is de allerhoogste eer.
(1995 David Joel Hamilton, I Commend to You Our Sister, eigen vertaling)

Over het algemeen wordt aangenomen dat Febe deze brief aan de Romeinen bezorgd heeft. Ze wordt aanbevolen door Paulus zelf en heeft een gezaghebbende positie in de gemeente te Kenchreeën. Het is niet voor niets dat het haar werd toevertrouwd deze belangrijke brief te bezorgen.

Dat past allemaal niet zo goed bij de gedachte dat vrouwen geen leiding mogen geven in de kerk, maar de dagelijkse praktijk van de apostel Paulus leert ons hele andere dingen...

Objectificatie

2008-03-09T20:24:00.002+01:00

Gelezen:

Toen ik een keer naar een christelijk radioprogramma luisterde, sprak daarin een prediker over zijn strategie om zichzelf sexueel rein te houden in zijn bediening. Hij zou bijvoorbeeld nooit alleen met een vrouw in een auto gaan zitten (behalve zijn echtgenote). Toen hij eens ergens gesproken had, zei iemand hem na afloop: "Sally zal je straks naar het vliegveld brengen." "Het spijt me," zei hij, "dat kan alleen maar als er nog iemand meerijdt." Hij vertelde trots dat, toen er niemand gevonden werd, hij een taxi gebeld had, en dat uit eigen zak betaalde.

Niet echt inspirerend...

Jezus zette zijn reputatie op het spel, door te praten met de Samaritaanse vrouw bij de put terwijl er niemand ander bij was (zie Johannes 4). Ik denk dat deze spreker dat wel afgekeurd zou hebben. Erger nog, door zijn reinheidsstrategie zou hij niet eens beschikbaar zijn geweest voor deze bediening. Wat een wettische benadering en een ontkenning van de waarheid dat we gemaakt zijn voor omgang met vrienden van beide seksen.

Een cynisch gezegde zegt: "familiarity breeds attempt" (je moet de kat niet op het spek binden), maar ik denk ook dat "intimacy breeds respect" (intimiteit baart respect.) Juist omdat we in onze vriendschappen zo weinig toekomen aan echte intimiteit zijn we zo kwetsbaar voor seksuele fantasiën. Onze oversekste maatschappij is het gevolg van een gebrek aan vriendschappen met mensen van het
andere geslacht, niet het gevolg van het gebrek aan afstand tussen de seksen.

Ik heb een poosje een groep voor alleenstaanden geleid. Op een dag kwam er een jongeman naar me toe die zei dat hij met de groep ging stoppen. Op mijn vraag waarom antwoordde hij: "deze groep heeft veel voor me betekent en ik kan eigenlijk niet zonder." Hij vertelde verder over de komst van een nieuwe vrouw in de groep, die er heel erg aantrekkelijk uitzag. Dat was inderdaad zo. Maar in dit geval sloeg zijn fantasie op hol, en iedere keer dat hij haar zag werd het erger. Het ging zo ver, dat hij vond dat hij haar maar helemaal niet meer moest zien.

Ik zei dat ik het begreep, maar dat hij precies het verkeerde deed. Hij leek verward. Ik vroeg: "heb je wel eens met haar gesproken? Ze is erg vriendelijk, en misschien leer je haar dan wel op een heel andere manier kennen." "Maar dat zal het alleen maar erger maken!" zei hij. "Nee, echt niet," verzekerde ik hem. "Zodra je over de fase van 'aanbidden op een afstand' heen bent, zal je je realiseren dat ze een persoon is en niet één of ander object. Dat zal al een heel verschil maken. Het zal je helpen om haar genoeg te respecteren om deze objectificatie van haar seksualiteit te stoppen, of je zal haar goed genoeg leren kennen om te ontdekken hoe je bevriend kan zijn met haar (ook als ze niet je toekomstige huwelijkspartner zal zijn)."

Hij volgde mijn advies op en ze werden goede vrienden, maar geen huwelijkspartners.

Gebruikt en vertaald met toestemming

Izebel

2008-01-20T18:52:00.000+01:00

Maar dit heb ik tegen u: u laat die Izebel, die zichzelf profetes noemt, haar gang gaan terwijl ze mijn dienaren met haar uitspraken tot ontucht en het eten van heidens offervlees verleidt. En hoewel ik haar de tijd heb gegeven om te breken met het leven dat ze leidt, weigert ze haar ontuchtig gedrag op te geven. (Openbaring 2:20-21)

Dit gedeelte komt uit het profetisch woord van Jezus aan de gemeente Tyatira. Een vrouw, die hier Izebel genoemd wordt, geeft onderwijs aan de gemeente. (In vers 20 wordt het Griekse woord didasko, onderwijzen gebruikt.) Een unieke kans om aan te geven dat zij dit onderwijzen op moet geven, omdat het fout is als een vrouw onderwijs geeft.

Maar dat gebeurt hier niet. Izebel wordt niet berispt omdat ze onderwijs geeft. Ze wordt berispt om de inhoud en de uitwerking van haar onderwijs. Dit was een unieke kans om aan te geven dat vrouwen nooit mogen onderwijzen, "kijk maar eens wat er van komt." Maar van een dergelijke wet vinden we hier niets terug.

Wat hier sterk wordt veroordeeld is immoreel gedrag en het aanzetten tot immoreel gedrag, niet het onderwijzen op zich. Er is niets op tegen als vrouwen goed en opbouwend onderwijs geven.

Waar zijn de vaders?

2008-01-13T15:38:00.000+01:00

In Marcus 10 doet Jezus een merkwaardige uitspraak.

28 Petrus nam het woord en zei: ‘Maar wij hebben alles achtergelaten om u te volgen!’ 29 Jezus zei: ‘Ik verzeker jullie: iedereen die broers of zusters, moeder, vader of kinderen, huis of akkers heeft achtergelaten omwille van mij en het evangelie, 30 zal het honderdvoudige ontvangen: in deze tijd broers en zusters, moeders en kinderen, huizen en akkers, al zal dat gepaard gaan met vervolging, en in de tijd die komt het eeuwige leven. Vele eersten zullen de laatsten zijn en vele laatsten de eersten.’ (Marcus 10:28-31 NBV)

Als we goed kijken, zien we dat Jezus in vers 30 (in het tweede rijtje met familieleden) geen vaders noemt. Maakt Jezus hier een vergissing? Ziet Hij iets over het hoofd?

Bijbeluitleggers gaan ervan uit dat het hier niet om een vergissing gaat, maar dat Jezus bewust de vaders weglaat. We lezen vaker dat Jezus de vaderrol relativeert (zie Matteüs 23:9).
In Jezus' tijd had de vader een belangrijke rol. We hebben het dan over de paterfamilias, de heer des huizes. Jezus laat de vaders bewust weg, ze staan teveel voor patriarchale overheersing. Het Koninkrijk van God wordt echter gekenmerkt door broederschap, niet door machtsverhoudingen. Vele eersten zullen de laatsten zijn!
Jezus heeft het hier niet over onze hemelse toekomst. Hij noemt specifiek: in deze tijd! In deze tijd zouden onze gezinsrelaties dus niet gekenmerkt moeten worden door de man als priester van het gezin.

Huiselijk geweld en de linkerwang toekeren

2007-12-20T20:00:00.000+01:00

Eerder schreef ik over huiselijk geweld.

Er zijn mensen die vinden dat een vrouw die in een situatie zit van huiselijk geweld haar echtgenoot niet mag verlaten. Laatst hoorde ik dat iemand daarbij een beroep deed op Matteüs 5:39:

En ik zeg jullie je niet te verzetten tegen wie kwaad doet, maar wie je op de rechterwang slaat, ook de linkerwang toe te keren.

Maar wordt hier echt bedoeld dat je je zomaar moet laten slaan?

Ten eerste weten we van Jezus dat hij juist opkwam voor de verdrukten en dat Hij zich verzette tegen onrecht.
Ten tweede: een klap op de rechterwang is een klap met de achterkant van de rechterhand. In de tijd van Jezus was dit een belediging, een vernedering. Zo werd een slaaf geslagen. Deze klap heeft een sterke boodschap van ongelijkheid in zich. "Jij bent inferieur."

De andere wang toekeren betekent dan: Je sloeg me verkeerd. Ik weiger me door jou te laten vernederen. Als je me dan toch per sé wilt slaan, sla me dan als een gelijke. Dus met de (binnenkant van de) linkerhand!
De weg van Jezus is een weg van militante geweldloosheid, van geweldloos verzet.

Wat betekent dit voor iemand in een situatie van huiselijk geweld?
Volgens mij een zou verantwoorde toepassing kunnen zijn: Verlaat de mishandelaar en maak hiermee duidelijk dat, tenzij hij je behandelt als een gelijke, tenzij hij respect toont, je niet meer terug zal komen. (Natuurlijk betekent dit dat het geweld niet meer voor mag komen.)

Tot slot wil ik opmerken dat ook situaties van verbale of psychische mishandeling onacceptabel zijn.

Greg Boyd over het huwelijk

2007-12-10T19:10:00.000+01:00

Op zijn weblog (Random Reflections) schrijft Greg Boyd over het huwelijk. Hierbij een vertaling van een fragment uit dit artikel:

In zijn betoog over instructies aan mannen en vrouwen herinnert de apostel Paulus hen eraan dat alle volgelingen van Jezus zich aan elkaar moeten onderwerpen, ongeacht sociale status, geslacht of ras. Dus echtgenoten moeten elkaar onderdanig zijn (Efeziërs 5:21).

Terwijl huwelijken die onder "de vloek" zijn gekarakterizeerd dreigen te worden door machtsspelletjes waarbij de partners erlkaar proberen te overheersen en te controleren (Genesis 3:15), moeten huwelijken van "het Koninkrijk" gekenmerkt worden door het tegenovergestelde te doen. Mannen en vrouwen moeten zich aan elkaar onderwerpen. Een huwelijk kan het Koninkrijk van God inzoverre reflecteren als mannen en vrouwen christen (christus-gelijkvormig) zijn voor elkaar.

De geschiedenis van het evangelisch feminisme

2007-11-08T19:34:00.000+01:00

Eergisteren verwees ik naar een artikel van ds. Marianne Suurmond-Vonkeman over de positie van vrouwen in de pinksterbeweging.

Vandaag heeft zij nog een artikel op haar website geplaatst over de geschiedenis van het evangelisch feminisme. Het artikel heeft zij samen met haar man geschreven en verscheen in januari 1989 in Mara, tijdschrift voor feminisme en theologie.

Enkele citaten:

In het algemeen is men het erover eens dat de feministische beweging terug gaat op het 18e eeuwse humanisme en de industriële revolutie. Minder bekend is dat het feminisme daarnaast ook geworteld is in de evangelische opwekkingsbewegingen van de 18e en 19e eeuw.
[...]
De predikant Anna H. Shaw, leidster van de National American Woman Suffrage Association, bereidde de campagne voor die in 1920 zou leiden tot het kiesrecht voor vrouwen. Toen de betreffende wet door het Huis van Afgevaardigden werd aangenomen, barstten de vrouwen op het balkon uit in een spontane lofprijzing.
Na de overwinning in 1920 kwam echter de grote ornkeer. Geconfronteerd met oorlogen, economische depressie en de moderne bijbelkritiek, vluchtten de evangelischen in een wereldvijandig fundamentalisme.
[...]
Samenvattend komt de bijdrage van het evangelisch feminisme neer op een dubbel appèl: op het radicale feminisme om canon en Kerk niet los te laten; op de kerken voor bekering tot de radicale werkelijkheid van Galaten 3 : 28: ‘het doet er niet meer toe of u (. . . ) man of vrouw bent, want samen bent u één in Christus’.

Bekeringsmotief moslims onderzocht

2007-11-06T18:03:00.000+01:00

Het Nederlands Dagblad schrijft in het bericht Bekeringsmotief moslims onderzocht (3 november 2007):

De levenswijze van christenen heeft de grootste invloed op de keuze van moslims om zich tot het christendom te bekeren. Dat is de conclusie uit een onderzoek over de aantrekkingskracht onder moslims om Jezus te volgen.
Respondenten gaven aan dat de gelijkheid tussen mannen en vrouwen, het nederige gedrag van christelijke expats in moslimlanden en liefdevolle christelijke huwelijken, hen het meeste aantrok.

Al eerder schreef ik dat de praktische toepassing van een bijbels principe in onze tijd wel eens heel anders kan zijn dan in de eerste eeuw. Ongelijkheid tussen man en vrouw is in onze cultuur een struikelblok voor het evangelie. Maar ook op mensen uit culturen waar een gezagsrelatie tussen man en vrouw de norm is lijkt de bijbelse gelijkheid volgens bovengenoemd bericht een aantrekkingskracht te hebben.

De positie van vrouwen in de pinksterbeweging

2007-11-06T17:37:00.000+01:00

Op de website van ds. Marianne Suurmond-Vonkeman heeft zij een artikel geplaatst over de geschiedenis van vrouwen in de pinksterbeweging in Nederland.

Hier volgt een citaat uit haar harde, maar rake conclusie:

Men kan dus stellen, dat bij het voortgaan van de pinksterbeweging de in de cultuur heersende man- en vrouwbeelden uiteindelijk bepalend zijn geworden. Dit geldt zowel voor de rol van de vrouw in gezin, kerk en maatschappij, als voor de uitleg van de Schrift. De belofte uit Joël, waarop men zich beroept, functioneert niet als een profetisch ‘tegenover’, dat de eigen beweging steeds weer kritiseert. De pinksterbeweging belijdt dat de Geest is gegeven aan de gemeente om nu reeds iets van het koninkrijk van God zichtbaar op aarde te maken. De radicale implicaties hiervan heeft zij echter nooit werkelijk aangedurfd. De ‘wereldse’ machts- en gezagsstructuren op grond van ras, klasse, of geslacht zijn niet onder profetische kritiek gesteld. Hoewel in aanleg begonnen als gemeenschappen gekenmerkt door een ‘discipelschap van gelijken’, waarin armen en rijken, blanken en zwarten, mannen en vrouwen gezamenlijk en persoonlijk verantwoordelijk waren voor elkaar, is de pinksterbeweging geworden tot een bourgeois instituut dat alle profetische daadkracht en engagement heeft verloren.

Het hele artikel wil ik van harte aanbevelen.

Priester van het gezin

2007-10-23T18:09:00.000+02:00

In het bericht Hoofd van het gezin schreef ik al dat de term priester van het gezin geen bijbelse basis heeft. Afgelopen zondag werd ik weer geconfronteerd met het idee dat de man de priester van het gezin is.

Een vriendin van mij schreef hierover:

We zouden af en toe allemaal als priesters moeten functioneren ten opzichte van elkaar. Priester zijn betekent dat je verbonden bent met God en dat andere mensen in contact met God komen door ons. Het heeft er niets mee te maken of je man of vrouw bent en het heeft alles te maken met God's genade.

Daar wil ik me van harte bij aansluiten. Zowel de gelovige man als de gelovige vrouw heeft in het gezin de verantwoordelijkheid om het geloof in praktijk te brengen.

In éénoudergezinnen of gezinnen waarvan één van de partners ongelovig is is het idee van de priester van het gezin al niet eens toepasbaar.

Feministen hebben het beter

2007-10-23T17:50:00.000+02:00

Uit een nieuw onderzoek blijkt dat het hebben van een feministische partner in verband staat met het hebben van een gezonde en romantische relatie.

Vrouwelijke studenten met een mannelijke feministische partner blijken een stabielere relatie van hogere kwaliteit te hebben dan stellen met een niet-feministische partner.
Mannelijke feministische studenten met een feministische partner geven aan dat ze meer gelijkheid in hun relatie hebben.
Oudere vrouwen die hun mannelijke partner feministisch vinden geven aan een gezondere relatie te hebben en meer sexuele voldoening.
Oudere mannen met een feministische partner geven aan dat ze een stabielere relatie hebben en meer sexuele voldoening.

Enkele voorbeelden van de onderzoeksvragen zijn: Hoe vaak lachen jij en je partner samen? Hoe vaak ruzieën jij en je partner samen? Hoe vaak denken jullie erover na om de relatie te beëindigen?

Natuurlijk is het niet zo dat iedere egalitaire relatie stabiel is (zoals ik helaas zelf ervaren heb), maar gemiddeld is de feministische relatie volgens dit onderzoek dus beter. Het is altijd leuk om te horen dat praktijk en theorie overeenkomen.

Het superieure ras, de superieure klasse, de superieure sexe

2007-10-02T18:29:00.000+02:00

Vandaag een citaat.

In een bericht op Complegalitarian schrijft Paula Fether de volgende zin (eigen vertaling):

Wij christenen schijnen het idee van het superieure ras en van de superieure klasse achter ons gelaten te hebben, maar niet het idee van de superieure sexe.

Het hele bericht en de commentaren zijn zeer de moeite van het lezen waart!

De goede vrouw

2007-09-23T19:52:00.000+02:00

Vanochtend sprak Kees Goedhart in onze gemeente. In zijn preek zei hij, dat we de gelijkenis van de verloren zoon beter de gelijkenis van de Goede Vader kunnen noemen. Dat deed me denken aan het volgende.

We vinden deze gelijkenis in Lucas 15. Ook vinden we hier de gelijkenis van de Goede Herder. Twee gelijkenissen die gaan over een goede God, die terugvindt wat verloren was.

We zeggen wel:

Jezus is de Goede Herder.
God is de Goede Vader.

Maar er is meer. Lucas 15 bevat namelijk drie gelijkenissen, die een sterke eenheid vormen. Ze gaan allemaal over iets dat verloren raakt en over een persoon die het verlorene terugvindt. De Nieuwe Bijbelvertaling zet deze gelijkenissen dan ook terecht bij elkaar in één pericoop (genaamd: De zorg voor wat verloren is.)

Tussen het verhaal van de Goede Herder en de Goede Vader staat een gelijkenis over een vrouw die haar hele huis ondersteboven keert om een verloren munt terug te vinden. De zorg van God voor het verlorene wordt hier dus (door Jezus) uitgebeeld in een verhaal over de zorg van een vrouw.

Als we ons rijtje compleet maken krijgen we dus:

God is de Goede Herder.
God is de Goede Vrouw.
God is de Goede Vader.

Natuurlijk is God geen vrouw. God is God. En om iets over God's karakter duidelijk te maken gebruikt Jezus hier beeldspraak; God is als een goede herder. Maar als wij hier in onze traditie van maken God is de Goede Herder, waarom dan niet God is de Goede Vrouw? Het is niets anders dan een logische stap in het bovenstaande rijtje.

Bedenk dat het voor de tijdgenoten van Jezus behoorlijk revolutionair geweest moet zijn, dat Hij God met een goede vrouw vergeleek. Maar ook wij kijken er waarschijnlijk vreemd van op.

Maakt onze eigen christelijke cultuur en traditie ons soms blind voor het vrouwelijke in de Bijbel?

Vrouwelijke leiders in vroegchristelijke kerk?

2007-09-22T10:17:00.000+02:00

In de Ellips van augustus 2007 (jaargang 32 nr. 277) stond een artikel van Pieter L. Lalleman, genaamd: Een vroegchristelijke kerkzaal in Megiddo.

In dit artikel beschrijft hij de vondst (eind 2005) van de resten van een christelijke kerk in Megiddo (Israël). Hij beschrijft dat de derde eeuw een aannemelijke datering voor deze kerk kan zijn. Daarmee is dit één van de oudst bewaarde kerken ter wereld!

In deze kerk zijn een aantal inscripties gevonden. Lalleman schrijft:

De tweede inscriptie vormt een herinnering aan vier met name genoemde vrouwen over wie we verder niets weten, Primilla, Cyiaca, Dorothea en Chreste. Hoogstwaarschijnlijk gaat het om vrouwen uit de plaatselijke kerk, mogelijk om leidinggevende personen. Sommige geleerden denken aan martelaressen, maar dat past niet bij de situering van de kerkzaal in een kazerne en openlijke ondersteuning van een centurio. Geen van de vrouwen heeft een Joodse naam, maar aangezien veel Joden Griekse en Latijnse namen droegen, zegt dat niet zoveel.

En in zijn conclusie:

Om verschillende redenen is de vondst van deze oude kerkzaal niet alleen interessant voor archeologen, maar ook voor de geschiedenis van het christendom.
[...]
ten tweede de mogelijke leidinggevende rol van vrouwen.

Dit kan erop wijzen dat het verbod op vrouwen met leidinggevende taken in de vroege kerk niet algemeen gangbaar was.

Gelijkheid of gelijkheid?

2007-07-07T14:58:00.000+02:00

In een reactie op Vragen over gelijkheid, schrijft David:

Mannen en vrouwen zijn niet gelijk. Ze zijn gelijkwaardig, maar absoluut niet gelijk.

Vervolgens geeft hij een voorbeeld van hiërarchie tussen verschillende taken binnen een bedrijf.
Dat mannen en vrouwen verschillend zijn, was mij eerlijk gezegd ook al opgevallen. :-)
Het Engels kent twee woorden voor gelijkheid. Sameness en equality.

Sameness - gelijkheid, overeenkomst, eentonigheid, monotonie
Equality - gelijkheid, overeenkomst
vergelijk Equally - gelijkelijk, eerlijk, evenzeer, even, in dezelfde mate, gelijkmatig
(bron: van Dale Handwoordenboek Engels - Nederlands)

Mannen en vrouwen zijn niet hetzelfde (sameness.) Ze zien er anders uit. Ze gebruiken dan wel ongeveer evenveel woorden, maar gemiddeld praten ze misschien toch op een andere manier. Wellicht is het mannelijk perspectief op een zaak iets anders dan het vrouwelijk perspectief (anders, niet beter of slechter!)

Mannen en vrouwen zijn echter wel gelijk (equality). Sommigen gebruiken wellicht liever het woord gelijkwaardig. Prima, mits we daarmee bedoelen: gelijke kansen om hun mogelijkheden te ontplooien.
Een voorbeeld maakt veel duidelijk. Als we zeggen: iemand die geen leidinggevende capaciteiten heeft mag in ons bedrijf geen directeur worden, dan is dat logisch. Als we zeggen: iemand met rood haar mag in ons bedrijf geen directeur worden, dan is er spraken van ongelijkheid.

Ik ben er geen voorstanden van dat mannen en vrouwen hetzelfde worden. (Ik ben er trouwen ook geen voorstander van dat alle mannen op elkaar gaan lijken...) Ik ben er wel voorstander van dat mannen en vrouwen gelijke kansen krijgen en gelijk behandeld worden.

Deze laatste vorm van gelijkheid (equality) wordt in het bericht Vragen over gelijkheid getoets.

Vragen over gelijkheid

2007-07-06T21:57:00.000+02:00

Op The CBE Scroll, het weblog van Christians for Biblical Equality, staat een bericht met enkele vragen over gelijkheid. Dit bericht is hierop gebaseerd.

Complementaristen zeggen dat ze geloven dat mannen en vrouwen gelijk zijn. Hoe zit dat?

Als zij geloven dat mannen (per definitie) gezag over vrouwen hebben, zijn vrouwen dan gelijk? Nee, als mannen meer autoriteit hebben dan vrouwen is dat geen gelijkheid.
Als mannen in het huwelijk het laatste woord hebben bij (belangrijke) beslissingen, zijn vrouwen dan gelijk? Nee, de mening van de man is belangrijker; dit is geen gelijkheid.
Als de man de geestelijke leider is van zijn vrouw, zijn vrouwen dan gelijk? Een geestelijk leider wordt verondersteld geestelijk sterker te staan dan anderen. Als verondersteld wordt dat mannen automatisch geestelijk superieur zijn aan vrouwen, dan is dit geen gelijkheid.
Sommige complementaristen leggen meer nadruk op de onderdanigheid van vrouwen dan op het liefhebben van de mannen (in het huwelijk). Als het dienen door mannen minder belangrijk is dan het dienen door vrouwen, zijn vrouwen dan gelijk? Nee.
Als God rechtstreeks tot mannen spreekt en slechts indirect tot vrouwen (namelijk via mannen), zijn vrouwen dan gelijk? Nee.
Als mannen zeggenschap hebben over de richting, het beleid en het onderwijs van een gemeente en vrouwen niet, zijn vrouwen dan gelijk? Nee. Als de mannen het beleid bepalen is er geen sprake van gelijkheid.
Als mannen al hun geestelijke gaven op elke plek in de gemeente mogen inzetten, maar vrouwen worden hierin beperkingen opgelegd, zijn vrouwen dan gelijk? Nee. Er is dan geen gelijkheid.
Een complementaristische schrijver zegt dat vrouwen zich van nature onderwerpen aan mannen en hen ondersteunen. Als dit van vrouwen wordt verwacht, maar als niet wordt verwacht dat mannen zich ook zo opstellen ten opzichte van vrouwen, zijn vrouwen dan gelijk? Nee.

In de complementaristische literatuur wordt herhaaldelijk beweerd dat mannen en vrouwen gelijk zijn. Als ze dat echt geloven, wat bedoelen ze er dan mee?

Kletskousen of kletskoek

2007-07-06T21:30:00.000+02:00

In een reactie op het bericht Geestelijke volwassenheid schreef David:

Vrouwen zijn vrouwen, en als die iets goed kunnen, is het wel kletsen. Dat zijn ze nu, dat waren ze toen ook al. En dat is niet erg, dat is juist gezellig. Maar dat kan wel de orde van dienst behoorlijk storen.

In mijn reaktie hierop schreef ik al dat dit in mijn persoonlijk ervaring lang niet altijd waar is.

Een onderzoeksteam onder leiding van Matthias Mehl deed onderzoek naar het praten over emotionele onderwerpen. Daarvoor hadden 396 studenten in de VS en Mexico met een microfoontje om gelopen. Het team vond in diverse publicaties dat vrouwen gemiddeld twintigduizend woorden per dag gebruiken en mannen maar zevenduidend. Ze konden echter nergens vinden waar deze getallen op gebaseerd zijn. (Ze vonden wel een onderzoek over praten op het werk, waaruit bleek dat mannen meer praten dan vrouwen...)

Maar de gegevens van hun eigen onderzoek konden wel gebruikt worden om het woordgebruik van mannen en vrouwen te onderzoeken.
En wat bleek? Vrouwen gebruiken gemiddeld 16215 woorden per dag en mannen gemiddeld 15669. Het verschil, 546 woorden, is volgens de onderzoekers statistisch niet van belang.

Dat vrouwen kletskousen zijn is dus kletskoek.

Geestelijke volwasseneheid

2007-06-30T11:43:00.000+02:00

In het Nieuwe Testament worden we regelmatig gestimuleerd tot geloofsgroei en geestelijke volwassenheid.

Hierover valt nog veel te zeggen, maar het is moeilijk aan u uit te leggen, omdat u traag van begrip bent geworden. Werkelijk, u had toch inmiddels allemaal leraar moeten zijn! In plaats daarvan hebt u er zelf een nodig om u opnieuw de grondslagen van het woord van God bij te brengen; het is met u zo ver gekomen dat u weer aangewezen bent op melk in plaats van op vast voedsel. Wie melk drinkt is nog een klein kind en heeft geen weet van de draagwijdte van de verkondigde gerechtigheid. Vast voedsel is voor volwassenen; hun zintuigen zijn door ervaring geoefend en zij zijn in staat onderscheid te maken tussen goed en kwaad. (Hebreeën 11:11-14 NBV)

Volwassenheid houdt in dat we verantwoordelijkheid kunnen dragen. We moeten in staat zijn onderscheid te maken tussen goed en kwaad. We moeten verstandige beslissingen kunnen nemen. Opvallend is zelfs dat de Hebreeeënschrijver hier schrijft dat ze inmiddels allemaal leraar hadden moeten zijn.
Nog nooit heb ik iemand horen beweren dat geestelijke volwassenheid alleen voor mannen is. Het geven van onderricht behoort volgens bovenstaand gedeelte bij geestelijke volwassenheid. De gedachte dat vrouwen onder mannelijk gezag (verantwoordelijkheid) moeten staan of niet mogen onderwijzen is dus bijbels gezien een vreemd standpunt.

Broeders en zusters, wees in uw denken niet als kinderen. Wees kinderen in het kwaad, maar wees in uw denken volwassen. (1 Korintiërs 14:20)

Ook hier wordt iedereen opgeroepen tot volwassenheid. Opvallend is dat deze tekst in hetzelfde gedeelte staat als één van de bekende 'zwijgteksten' (1 Korintiërs 14:34-35).

Het verbod voor vrouwen om te (s)preken, het verbod voor vrouwen om leiding te geven en het geestelijk leiderschap van de man in het gezin is allemaal in tegenspraak met de geestelijke volwassenheid waar de Bijbel ons allemaal (dus ook vrouwen) toe oproept!

De knieval voor de tijdgeest

2007-05-12T21:20:00.000+02:00

Er wordt wel eens beweerd dat het evangelisch feminisme een knieval is voor onze eigentijdse cultuur. Met name het seculier feminisme, dat opkwam in de zestiger jaren van de vorige eeuw, wordt genoemd. Deze redenatie is mogelijk omdat de evangelische beweging zijn eigen geschiedenis niet kent. De evangelische beweging onderscheidde zicht in zijn begintijd juist door de participatie van vrouwen in de bediening.

Veel groepen die de openbare bediening van vrouwen ondersteunden, deden dat vanuit de overtuiging dat de Bijbel daar alle aanleiding toe geeft. Toen deze groepen zich echter druk gingen maken over de maatschappelijke fatsoensnormen, werden de vrouwen beknot in hun mogelijkheden.

Dr. Timothy Larsen schrijft in zijn boek Women, Ministry and the Gospel (eigen vertaling):

Wanneer evangelischen (gedurende hun geschiedenis) meer aandacht gaven aan de Bijbel en het evangelie dan aan gerespecteerd worden door de maatschappij, hebben hun overtuigingen er vaak toe geleid om vrouwen in openbare bedieningen te ondersteunen. Maar naarmate ze meer in beslag genomen werden door culturele fatsoensnormen, zijn de vrouwen steeds weer aan de kant gezet.

Natuurlijk zijn er altijd mensen geweest die (gebaseerd op hun begrip van de Bijbel) tegen vrouwen in bepaalde posities waren, maar vrouwen aan het front is altijd een kenmerk geweest van de evangelische beweging, zeker in de begintijd.

Het evangelisch feminisme was er dus al eerder dan het seculier feminisme. Het kan daarom geen aanpassing zijn van het evangelie aan de tijdgeest.

Het hoofd van de synagoge

2007-05-07T20:32:00.000+02:00

Het Griekse woord voor hoofd is kephale. Ik heb het daar eerder over gehad, zie:
Hoofd van het gezin
De betekenis van hoofd
Hoofd in de Septuaginta
Hoofd in het Nieuwe Testament

Het Judaïsme uit de eerste eeuw kende de functie: hoofd van de synagoge. De Hebreeuwse titel is: rosh ha-keneset (hoofd van de samenkomst).
Als het Griekse kephale (hoofd) dezelfde figuurlijke betekenis kan hebben als het Hebreeuwse rosh (hoofd), dan zou je als Griekse vertaling van rosh ha-keneset een samenstelling van de woorden kephale en synagoge (samenkomst) verwachten. Maar als Griekse vertaling vinden we archisynagogos. Dit is samengesteld uit arche (leider) en synagogos (de vergadering.) Blijkbaar heeft kephale (hoofd) niet de metaforische betekenis van arche (leider), terwijl rosh wel deze figuurlijke betekenis heeft.

Het woord archisynagogos wordt gebruikt in Marcus 5:21-43 (enkele malen), in Lucas 8:49 en 13:14 en in Handelingen 13:15, 18:8 en 18:17.

Lydia

2007-05-05T20:22:00.000+02:00

In Handelingen 16 lezen we hoe Paulus in de stad Filippi terecht kwam.

Op sabbat gingen we de stadspoort uit in de richting van de rivier, want we vermoedden dat daar een gebedsplaats was. We gingen zitten en spraken de vrouwen toe die daar bijeen waren gekomen. Een van onze toehoorsters was een vrouw uit Tyatira die in purperstoffen handelde; ze heette Lydia en vereerde God. De Heer opende haar hart voor de woorden van Paulus. Nadat zij en haar huisgenoten waren gedoopt, nodigde ze ons uit met de woorden: ‘Als u ervan overtuigd bent dat ik in de Heer geloof, neem dan bij mij uw intrek.’ Ze drong er bij ons sterk op aan. (Handelingen 16:13-15 NBV)

In het vervolg van het hoofdstuk beleeft Paulus een heel avontuur, waarbij hij en Silas tenslotte zelfs in de gevangenis terecht kwamen. Vervolgens lezen we nog in vers 40:

Paulus en Silas verlieten de gevangenis en gingen naar het huis van Lydia, waar ze de gelovigen aantroffen. Na hen bemoedigend te hebben toegesproken, vertrokken ze.

Lydia was een welgestelde vrouw. In de Studiebijbel lezen we:

Handelaars in purperen stoffen moesten, vanwege de hoge kostprijs ervan, grote investeringen kunnen doen, zodat het beroep doorgaans alleen door welgestelde mensen uitgeoefend kon worden. (Woordstudie 3673 uit Studiebijbel NT deel 14)

Waarschijnlijk was Lydia weduwe. Duidelijk is, dat zij de huiseigenaar was van het huis waar de gemeente samenkwam.
Het is belangrijk om te beseffen dat de Romeinen geen vrijheid van vergadering kenden. Samenkomsten waren alleen toegestaan in verenigingsverband, waarvan er vier types waren: het huishouden, beroepsmatig, religieus (alleen voor goedgekeurde religies) en voor begrafenissen. Waarschijnlijk zijn de eerste christelijke gemeenschappen begonnen als huisverenigingen (huisgemeentes), met name nadat christenen niet meer welkom waren in de synagoges. Volgens de wet was de huiseigenaar de leider van de huisvereniging.
In vers 12 lezen we dat Filippi volgens Romeins recht wordt bestuurd. Het is dus duidelijk dat Lydia de leidinggevende is van de gemeente te Filippi.

Avondmaal

2007-05-05T16:46:00.000+02:00

Twee mannen kwamen elkaar tegen in de supermarkt. De ene man had bepaalde geruchten gehoord over de kerk van de ander en wilde nagaan of ze klopten.
"Is het waar dat het avondmaal bij jullie afgelopen zondag door een vrouw bediend is?"
Waarop de ander zei: "Ik kan me niet zo goed herinneren door wie het bediend werd. Ik weet nog wel dat ik er erg door gezegend ben."

(Gebaseerd op de laatste paragraaf van deze pagina (engelstalig).)

Onderwijs in Titus 2

2007-05-05T12:04:00.000+02:00

In Titus 2 geeft Paulus enkele onderwijsinstructies aan Titus:

Maar jij moet verkondigen wat overeenkomt met de heilzame leer. (Titus 2:1 NBV)

Er worden aanwijzingen gegeven voor vier groepen.

Oudere mannen

Oudere mannen moeten sober, waardig en bezonnen zijn, en gezond in het geloof, de liefde en de volharding. (Titus 2:2 NBV)

Oudere vrouwen

Ook oudere vrouwen moeten zich ingetogen gedragen, ze mogen niet kwaadspreken of verslaafd zijn aan wijn. Ze moeten goede raad weten te geven, (Titus 2:3 NBV)

Jonge vrouwen

en de jonge vrouwen voorhouden dat ze hun man en kinderen moeten liefhebben, dat ze ingetogen, kuis, zorgzaam in het huishouden en vriendelijk moeten zijn, en dat ze het gezag van hun man moeten erkennen. Dan wordt het woord van God in ere gehouden. (Titus 2:4-5 NBV)

Jonge mannen

Roep ook jonge mannen op in alles ingetogen te zijn.

We vinden hier ook vier leraar-leerling relaties:

Titus - oudere mannen
Titus - oudere vrouwen
Oudere vrouwen - jonge vrouwen
Titus - jonge mannen

In dit schema valt op dat Titus aan alle groepen onderwijs geeft, behalve aan de jonge vrouwen.
Het was in die tijd niet denkbaar dat een man jonge vrouwen onderwijs gaf, vooral als het om ongetrouwde vrouwen ging. Titus zou aangezien worden voor een rokkenjager. Daarom wordt de instructie van jonge vrouwen overgelaten aan oudere vrouwen. Dan wordt het woord van God in ere gehouden (vers 5b).
Er is in deze tekst geen verbod te vinden voor vrouwen om mannen te onderwijzen. Wel geeft Paulus aanwijzingen om de voorkomen dat er schande van de kerk gesproken wordt.

Hoe kunnen we deze les uit dit tekstgedeelte toepassen in onze eigen tijd? Hoe kunnen we in onze tijd voorkomen dat er schande over de kerk gesproken wordt? Hoe kunnen we voorkomen dat het evangelie een slechte indruk maakt?
Ik denk dat we in onze tijd juist geen onderscheid moeten maken tussen mannen en vrouwen in onderwijssituaties. Juist als we gekwalificeerde vrouwen verbieden (in bepaalde situaties) te onderwijzen krijgt het evangelie een slechte naam.

De reden... lust?

2007-03-31T14:22:00.000+02:00

Vervolg op: De reden
Vertaalde fragementen vanuit een discussie op Jesus Creed.

Jennifer schrijft:

Eén van de argumenten die ik gehoord heb waarom de vrouw geen onderwijs aan de man kan geven is, dat een man door haar sexualiteit verleid kan worden en haar zal begeren.
Dezelfde reden wordt gegeven voor de veronderstelling dat een man niet met een vrouw bevriend kan zijn (of niet samen met haar in een auto kan zitten, of alleen met haar op kantoor kan zijn.)
Deze hele redenatie maakt me erg verdrietig en boos. Heeft Jezus de lust-kwestie niet afdoende behandeld?

(Zie ook mijn artikel: Vriendschap met het andere geslacht)

Michael Kruse schrijft:

Ik heb dat argument ook gehoord, maar op de één of andere manier kan ik dat nergens vinden in mijn Bijbel. :-)

Jennifer schrijft:

Het lust-argument is zo ontmoedigend omdat het de vrouw de schuld geeft van de zonde van de man. Ik heb het niet over vrouwen die opzettelijk provoceren, maar over gewone vrouwen die proberen om er leuk uit te zien. Ik hoor dit steeds weer terugkomen (in kerken, vriendschappen, enz.) en vrouwen worden gestraft (door opgelegde beperkingen) voor de zonde van mannen.
Volgens mij was Jezus heel duidelijk, lust is de verantwoordelijkheid van de kijker, niet van de persoon die begeerd wordt.

En verderop schrijft ze:

Als een man een vrouw begeert die hem niet opzettelijk uitdaagt, dan is dat zijn probleem, niet het hare. Jezus zegt zo'n man dat hij zijn oog uit moet rukken, hij zegt niets over de vrouw die het lustobject is.

Al met al valt het nog niet mee om, als je ervan uitgaat dat vrouwen bepaalde beperkingen opgelegd worden in de kerk, daar een aannemelijke verklaring voor te geven. Terwijl er redenen genoeg zijn om aan te nemen dat er geen beperkingen zijn.

De reden...

2007-03-31T12:01:00.000+02:00

In dit bericht wil ik een vertaling weergeven van enkele fragementen van een recente discussie op Jesus Creed.

Diane schrijft:

In mijn beleving geeft de Bijbel bepaalde verboden met een reden. Het gaat niet om blinde gehoorzaamheid aan "Gij zult niet..." De regels worden gegeven om te bevrijden, niet om te onderdrukken.
Als ik er werkelijk van overtuigd zou zijn dat het gevaarlijk is om vrouwen dezelfde taken te geven als mannen, dan zou ik wellicht het weren van vrouwen uit bepaalde geestelijke posities ondersteunen. Of als de Bijbel duidelijk zou zijn op dit punt (en niet zo vaag), dan zou ik er ook voor zijn. En als mannen mij ervan kunnen overtuigen dat het weren van vrouwen een offer voor hen is, dan zou ik meer neigen naar een complementaire uitleg van de Bijbel. Ik denk echter dat het juist een groter offer voor hen zou zijn om capabele vrouwen gezag te geven.

Jennifer schrijft:

Diane, ik ben het met je eens. Paulus had in zijn culturele context een goede reden om te zeggen wat hij zei. Maar die culturele redenen bestaan nu niet meer, net zoals de voorschriften met betrekking tot de hoofdbedekking die in onze tijd nergens op slaan.

(Zie ook mijn artikelen over 1 Kor. 11)

Michael Kruse schrijft:

Inderdaad! Man en vrouw zijn als gelijken geschapen naar God's beeld. Ze zijn geroepen om samen te heersen over de schepping. Er is geen hiërarchie of rangorde in de scheppingsverhalen. Er is ontologisch (in het zijn) geen verschil tussen man en vrouw. Maar als het gaat om teleologie (het einddoel) wordt er gezegd dat vrouwen geen onderwijs en geen leiding aan mannen mogen geven; daar zijn ze niet voor bedoeld.
Waarom niet? Wat is het einddoel dat God hiermee wil bereiken? Zijn vrouwen bedrieglijk en niet te vertrouwen? Hebben ze niet de intellectuele capaciteiten? Deze beide argumenten zijn in de kerkgeschiedenis gebruikt. Als dit niet de redenen zijn, wat dan wel?
En noem dan ook gelijk een ander theologisch gebied waar teleologie (het doel waarvoor iets is gemaakt) verschilt van ontologie (de wezenskern van iets).
Diane stelt een cruciale vraag.